Decreet tot wijziging van het Geodatadecreet van 2015, wat de validatieprocedure in het nationaal geodetisch referentiestelsel betreft

Dit decreet vernieuwt de controleprocedure voor gegevens, diensten en toepassingen die het nationaal coördinatenstelsel gebruiken, erkent bevoegde controleurs en certificaten, en stelt uniforme omzettingsregels vast.

Samenvatting in gewone taal

Dit document legt nieuwe, duidelijke regels vast voor het controleren of kaarten, datasets, online diensten en apps correct werken met het officiële Vlaamse systeem voor coördinaten en hoogtes (het nationaal geodetisch referentiestelsel). Het is nuttig voor overheden, nutsbedrijven, landmeters, ingenieurs, ontwikkelaars en leveranciers van geodata. Burgers profiteren van eenduidige kaarten en betrouwbare locaties. Er komen erkende organisaties of personen die de controles mogen doen. Zij kunnen na een geslaagde controle een validatiecertificaat afleveren met de gebruikte methode, de toegekende klasse en de geldigheidsduur. De Vlaamse Regering stelt ook nationale rekenparameters vast om oude en nieuwe coördinaten correct om te zetten. De verplichte controle bestaat uit: nagaan van de beschrijvende gegevens (zoals gebruikte projectie), testen van een steekproef coördinaten met vaste testpunten, een omzettingstest met de nationale parameters en het berekenen van de afwijkingen. Er zijn drie uitkomsten: Klasse A (horizontale gemiddelde fout ≤ 0,03 m en verticale ≤ 0,05 m), Klasse B (horizontale ≤ 0,07 m en verticale ≤ 0,10 m) of niet-conform. Extra spelregels over steekproeven en metingen kunnen nog worden vastgelegd. Deze regels gelden vanaf 1 maart 2026.

Documenttype: Decreet
Publicatiedatum: 17 juli 2026
Status: Geldig
Trefwoorden: Geodatadecreet geodetisch referentiestelsel validatie transformatieparameters certificering Vlaamse Regering

INHOUDSTAFEL

Hoofdstuk 1. Wijzigingen aan het Geodatadecreet van 2015
Hoofdstuk 2. Overgangsbepalingen
Hoofdstuk 3. Slot- en inwerkingtredingsbepalingen

Hoofdstuk 1. Wijzigingen aan het Geodatadecreet van 2015

Artikel 1. ( 01/03/2026 - Aanvulling van de definities )

In artikel 2 van het decreet van 12 juni 2015 betreffende geodata en het geodetisch referentiestelsel (Geodatadecreet), het laatst gewijzigd bij het decreet van 21 februari 2024, worden, na punt 16°, drie punten ingevoegd, die luiden als volgt:

"17° validerende instantie: een natuurlijke persoon of rechtspersoon die door de Vlaamse Regering is erkend om validaties uit te voeren in het nationaal geodetisch referentiestelsel;

18° validatiecertificaat: het document, op elektronische of papieren drager, dat de uitkomst van een uitgevoerde validatie bevestigt en de validatieklasse, de gebruikte testmethoden, de toegepaste transformatieparameters en de geldigheidsduur vermeldt;

19° nationale transformatieparameters: de door de Vlaamse Regering vastgestelde parameters en coëfficiënten die de eenduidige transformatie mogelijk maken tussen historische en actuele realisaties van het nationaal geodetisch referentiestelsel."

Artikel 2. ( 01/03/2026 - Vervanging van de validatieprocedure )

In hetzelfde decreet wordt artikel 14 vervangen door wat volgt:

"Art. 14. Validatieprocedure in het nationaal geodetisch referentiestelsel

§1. Toepassingsgebied. Elke dataset, dienst of applicatie die in officiële communicatie, publicatie of levering binnen het Vlaamse Gewest verwijst naar conformiteit met het nationaal geodetisch referentiestelsel, wordt voorafgaandelijk gevalideerd overeenkomstig dit artikel.

§2. Procedure. De validatie omvat minimaal de volgende stappen:

1° een administratieve controle van de aangeleverde metadata, inclusief de referentie-ellipsoïde, projectie en datumrealisatie;

2° een technische controle van een representatieve steekproef van coördinatenparen, waarbij de validerende instantie de door de Vlaamse Regering vastgestelde testroosters en referentiepunten toepast;

3° een transformatietest met de nationale transformatieparameters, met berekening van de residuen per component;

4° een beoordeling van de berekende afwijkingen ten opzichte van de geldende toleranties en klassen, vermeld in §3.

§3. Toleranties en validatieklassen. De validatie leidt tot de toekenning van een van de volgende klassen:

1° Klasse A: horizontale wort-middelfout ≤ 0,03 m en verticale wort-middelfout ≤ 0,05 m;

2° Klasse B: horizontale wort-middelfout ≤ 0,07 m en verticale wort-middelfout ≤ 0,10 m;

3° Niet-conform: de grenzen, vermeld in 1° of 2°, worden overschreden.

De Vlaamse Regering kan nadere regels vaststellen over aanvullende indicatoren, de bepaling van de steekproefgrootte en de weging van meetpunten.

§4. Resultaat en certificering. Bij een positieve beoordeling reikt de validerende instantie een validatiecertificaat uit met vermelding van de validatieklasse, de gebruikte methodologie en de geldigheidsduur, die maximaal drie jaar bedraagt. Het certificaat kan voorwaarden en beperkingen bevatten.

§5. Registratie. De validerende instantie registreert ieder afgegeven validatiecertificaat binnen tien werkdagen in het door de Vlaamse Regering aangewezen register. De registratie bevat minstens: de identiteit van de aanvrager, de reikwijdte van de validatie, de klasse en de vervaldatum.

§6. Herroeping en schorsing. De validerende instantie kan een certificaat schorsen of herroepen indien ernstige tekortkomingen worden vastgesteld. De Vlaamse Regering bepaalt de nadere regels voor de schorsing en herroeping en voor het horen van de betrokken partij."

Artikel 3. ( 01/03/2026 - Erkenning validerende instanties )

In hetzelfde decreet wordt een artikel 14/1 ingevoegd, dat luidt als volgt:

"Art. 14/1. Erkenning van validerende instanties

§1. Validerende instanties worden door de Vlaamse Regering erkend voor één of meer domeinen van het nationaal geodetisch referentiestelsel.

§2. Voor de erkenning wordt aangetoond dat:

1° de nodige technische bekwaamheid en meetuitrusting aanwezig is;

2° een kwaliteitsbeheersysteem wordt toegepast dat voldoet aan door de Vlaamse Regering vastgestelde normen;

3° belangenvermenging is uitgesloten en de onpartijdigheid gewaarborgd is.

§3. De erkenning wordt verleend voor een hernieuwbare termijn van vijf jaar. De Vlaamse Regering bepaalt de erkenningsprocedure, de beoordelingscriteria, de voorwaarden voor schorsing en intrekking en de verplichting tot periodieke rapportering."

Artikel 4. ( 01/03/2026 - Beheer nationale transformatieparameters )

In hetzelfde decreet wordt een artikel 14/2 ingevoegd, dat luidt als volgt:

"Art. 14/2. Nationale transformatieparameters

§1. De Vlaamse Regering stelt de nationale transformatieparameters vast en publiceert deze in de Vlaamse publicatiekanalen voor technische specificaties.

§2. Bij iedere herziening van de nationale transformatieparameters organiseert de Vlaamse Regering een voorafgaande consultatie van de erkende validerende instanties en de representatieve sectororganisaties.

§3. De validerende instanties passen de op het moment van de validatie geldende nationale transformatieparameters toe, tenzij de Vlaamse Regering voor een overgangsperiode anders bepaalt."

Artikel 5.

Dit artikel is nog niet in werking. Hieronder vindt u de eerste "toekomstige versie".

( Datum afhankelijk van externe gebeurtenis - Inwerking na publicatie van de technische richtsnoer VL-VAL 1.0 door de Vlaamse Regering )

In hetzelfde decreet wordt een artikel 14/3 ingevoegd, dat luidt als volgt:

"Art. 14/3. Digitale validatiediensten en audittrail

§1. De Vlaamse Regering stelt digitale validatiediensten ter beschikking via een beveiligd platform. Validerende instanties registreren de uitgevoerde stappen van elke validatie in het platform.

§2. Het platform genereert een onveranderlijke audittrail met tijdstempels, methodereferenties, gebruikte parameters en berekende resultaten.

§3. De Vlaamse Regering kan de aansluiting op het platform verplicht stellen en bepaalt de technische en organisatorische vereisten."

Artikel 6. ( 01/03/2026 - Aanscherping verplichtingen voor gegevensproducenten )

In artikel 12, §2, van hetzelfde decreet worden de woorden "maakt melding van het gebruikte referentiestelsel" vervangen door de woorden "maakt melding van het gebruikte referentiestelsel en, in voorkomend geval, het nummer en de vervaldatum van het toepasselijke validatiecertificaat".

Artikel 7. ( 01/03/2026 - Aanpassing sanctiebepaling )

In artikel 22, §1, van hetzelfde decreet wordt een punt 6° toegevoegd, dat luidt als volgt:

"6° het zonder geldig validatiecertificaat publiek aanprijzen of leveren van producten of diensten als conform het nationaal geodetisch referentiestelsel."

Hoofdstuk 2. Overgangsbepalingen

Artikel 8. ( 01/03/2026 - Voortzetting van bestaande certificaten )

Validatiecertificaten die vóór de inwerkingtreding van dit decreet rechtsgeldig zijn afgegeven, blijven geldig tot uiterlijk 31 december 2026, tenzij ze eerder verstrijken of overeenkomstig artikel 14, §6, worden geschorst of herroepen. Op verzoek van de houder kan een herbeoordeling plaatsvinden volgens de nieuwe validatieprocedure, zonder verlies van de oorspronkelijke geldigheidsduur.

Artikel 9. ( 01/03/2026 - Overgang voor lopende validaties )

Voor validaties die op de datum van inwerkingtreding van dit decreet aanhangig zijn, kan de aanvrager kiezen tussen afronding volgens de vóór die datum geldende regels of toepassing van de in artikel 14, zoals vervangen bij dit decreet, vastgelegde procedure. De keuze wordt schriftelijk meegedeeld aan de validerende instantie binnen vijftien werkdagen na de inwerkingtreding.

Hoofdstuk 3. Slot- en inwerkingtredingsbepalingen

Artikel 10. ( 01/02/2026 - Inwerkingtreding )

Dit decreet treedt in werking op 1 maart 2026, met uitzondering van artikel 5, dat in werking treedt op de datum van publicatie van de technische richtsnoer VL-VAL 1.0 door de Vlaamse Regering.

De Vlaamse Regering kan voor de toepassing van artikel 2 en artikel 6 een eerdere datum van inwerkingtreding bepalen voor pilootprojecten die zij aanwijst.